Παλιουριά Γρεβενών
Παλιουριά Γρεβενών
Αξιοθέατα
Γενεολογία
Έθιμα
Τοπωνύμια
Παλιουριά
Αγ. Νικάνωρας
Ευαγγελίστρια
Βουνάσα ή Μπουνάσια
Μονή Παναγίας Τορνικίου
Αλιάκμονας
Μονή Παναγίας Τορνικίου


Η Μονή βρίσκεται σε μικρή απόσταση από το χωριό Παναγιά (Τουρνίκι) και είναι κτισμένη σε χαμηλό ανάχωμα, κοντά στην όχθη του Αλιάκμονα. Η ίδρυση της Μονής ανάγεται στο 12ο αιώνα και συνδέεται με τη γνωστή οικογένεια των Τορνικίων. Το καθολικό είναι διώροφο και ισόγειο και ο όροφος μονόχωρες καμαροσκεπαστές εκκλησιές. Είναι αφιερωμένο στην Κοίμηση της Θεοτόκου.

Και οι δύο ναοί είναι κατάγραφοι με τοιχογραφίες που, σύμφωνα με σχετικές επιγραφές, χρονολογούνται τα έτη 1481 και 1730. Αξιοσημείωτο είναι ότι η ζωγραφική του έτους 1481 εμφανίζεται ως ένα από τα πρωιμότερα έργα των ζωγράφων του Καστοριανού εργαστηρίου.

Σώζονται επίσης, τα κελιά κατά μήκος της νότιας πλευράς. Είναι λιθόκτιστα, ξυλόστεγα, με κεραμοσκεπή και τοποθετούνται στη εποχή της Τουρκοκρατίας. Ερείπια από κτίσματα διακρίνονται κατά μήκος της βόρειας πλευράς, που δεν έχουν διερευνηθεί αρχαιολογικά, ενώ στο κέντρο σχηματίζεται μια μικρή αυλή. Παρ' όλα τα σωστικά μέτρα από τη δεκαετία του `80, ο σεισμός του Μαΐου 1995 δημιούργησε μεγάλες ζημιές κυρίως στο Ιερό του ορόφου.

Από την ακροποταμιά του Αλιάκμονα, όπου βρισκόταν για έντεκα ολόκληρους αιώνες, “περπάτησε” 127 μέτρα σε έδαφος με κλίση 25%, ανέβηκε στον παρακείμενο λόφο με υψομετρική διαφορά 27 μέτρων και εγκαταστάθηκε εκεί οριστικά, για να γλιτώσει από τα νερά της τεχνητής λίμνης του Ιλαρίωνα, που πρόκειται να δημιουργηθεί από την κατασκευή του ομώνυμου υδροηλεκτρικού εργοστασίου της ΔΕΗ.

Η τεχνολογία έκανε εφικτό το θαύμα για το διώροφο καθολικό της ιστορικής μονής Κοίμησης της Θεοτόκου Τορνικίου, και το πρωτοποριακό εγχείρημα της μεταφοράς του ολοκληρώθηκε με απόλυτη επιτυχία. Το σπάνιο μνημείο του 10ου αιώνα, με τις εξαιρετικές αγιογραφίες που χρονολογούνται από το 1481, βρίσκεται πλέον στη νέα του θέση από τις 16 Σεπτεμβρίου 2011, ώρα 15.07. Τώρα απομένει το δεύτερο στάδιο, που είναι η πλήρης αποκατάσταση του μνημείου και η ανάδειξή του, ώστε να καταστεί επισκέψιμο.
Η μεταφορά του κτίσματος διήρκεσε 16 ημέρες. Μετακινούνταν κατά μέσο όρο επτά μέτρα ημερησίως. Το αντικείμενο του κυρίως έργου ήταν η ολόσωμη μετακίνηση της μονής Τορνικίου, βάρους 260 τόνων, στον παρακείμενο λόφο. Το μνημείο σε πρώτη φάση τοποθετήθηκε από τα θεμέλια σε μεταλλικό πλαίσιο, αποκολλήθηκε με υδραυλικά μηχανικά μέσα από το έδαφος και “κάθισε” πάνω σε μεταλλικές ράγες. Στη συνέχεια, με την ώθηση υδραυλικών εμβόλων, το μνημείο μεταφέρθηκε στη νέα θέση του. Πέρα από κάποια τεχνικά μικροπροβλήματα, που ξεπεράστηκαν κατά τη διάρκεια των δοκιμών, η όλη διαδικασία ήταν απόλυτα επιτυχής και μέσα στο χρονοδιάγραμμα που είχε οριστεί. Τα δύο πρώτα μέτρα της διαδρομής διανύθηκαν την Πέμπτη 1 Σεπτεμβρίου 2011 και η μετακίνηση ολοκληρώθηκε σε δεκαέξι μέρες.
  

 








Παλιουριά ΓρεβενώνΑξιοθέαταΓενεολογίαΈθιμαΤοπωνύμια